Aile ve Gençlik Bankası bünyesinde hayata geçirilecek yeni sosyal güvenlik reformu kapsamasında ev kadınlarına yönelik isteğe bağlı sigorta ve devlet destekli emeklilik süreci başlatılıyor. Ev hanımlarının ev içi emeğini güvence altına almayı ve ev hanımlarına erken emeklilik imkânı sunmayı hedefleyen düzenleme ile aylık ödenecek isteğe bağlı sigorta primlerinin 3’te 1’ini devlet karşılayacak.

          Ayrıca ev hanımlarının sahip olduğu çocuk sayısı ve bakmakla yükümlü olduğu birey kriterlerine göre yıpranma payı (fiili hizmet zammı) benzeri prim indirimi ve yaş şartı esnetmesi uygulanacak. Herhangi bir KPSS veya çalışma şartı aranmayan bu reform kapsamında başvurular e-Devlet kapısı ile Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) il/ilçe müdürlükleri üzerinden alınacak. Peki, ev hanımlarına emeklilik desteği başvuru şartları nelerdir, devlet prim desteği ne kadar olacak, çocuk sayısına göre erken emeklilik yaşı nasıl hesaplanacak ve başvuru adımları nasıl tamamlanır? Ev hanımlarının sosyal güvenceye kavuşmasını sağlayacak tüm başvuru detayları, prim hesaplama cetveli ve paso paso başvuru rehberi haberimizde…

Yıllarını evine ve ailesine adamış olan ev hanımlarının emeklilik konusu sonunda çözüme kavuşuyor. Son seçimlerden önce AK Parti’nin seçim beyannamesinde olan ev hanımlarına emeklilik düzenlemesi için son dakika haberi geldi.

SGK Başuzmanı İsa Karakaş Türkiye Gazetesi’nde yayınladığı haberinde 40 maddelik bir kanun teklifinin geldiğini ve ev hanımlarına emeklilik sürecinin bu kapsamda olduğunu ifade etti. Kanun teklifi ile ev hanımlığının evdeki temizlik ve bakım emeği kapsamında sigortalılık süresindne sayılması istendi. Ev hanımları Bağkur kapsamında sigortalı sayılacak ve prim ödemelerini yaptıktan sonra SGK’dan emekli olarak emekli aylığı alabilecek. İsteyen ek prim vererek maaşını yükseltebilecek.

Düzenleme nasıl olacak? İşte adım adım ev hanımlarına emeklilik

Ev hanımlarına emeklilik uzun süredir gündemdeydi. Ancak tasarruf süreci, Terörsüz Türkiye, ekonomide yaşanan sorunlar, enflasyonun bir türlü düşmemesi gibi konular nedeniyle sürekli olarak ertelendi.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan geçtiğimiz yıl katıldığı programda 2027 yılında düzenlemenin hayata geçeceğini ifade etmişti.

Şimdi teklif hazırlanma aşamasında. 1 Ekim’de meclis açılacak ve yeni yasama döneminde düzenlemenin 2027 yılı başında mecliste görüşülmesi, düzenlemenin 2027 yılında hayata geçmesi bekleniyor.

Eğer düzenleme hayata geçerse;

Düzenleme hayata geçerse ev hanımları primlerini kendi ödeyecek ve evdeyken primlerini ödeyip sigortalı sayılacak.

Sigorta primlerinin 1/3’ü devlet tarafından ödenecek. Kalan 2/3 ise ev hanımı tarafından her ay SGK’ya ödenecek.

Gerekli prim ve yaş şartının doldurulması sonrası ev hanımı SGK’dan emekli olarak emekli aylığı alacak ve emeklilerin faydalandığı haklardan faydalanabilecek.

Başvuruda ise kadınların evli olması, başka bir işte çalışmıyor olması şartları aranacak. Ev hanımı olup başvuru yapanlar faydalanabilecek.

Erken emeklilik hakkı da verilecek

Ev hanımlarına erken emeklilik hakkı da yasa kapsamında verilecek. Bu doğum borçlanması ile mümkün olacak. 3 çocuğu olan bir kadın 3 yıl erken emekli olabilecek. 2 çocuğu olan 2 sene erken emekli olarak maaşını alabilecek.

Kanun teklifinde yer alan madde

Ev hanımlarına emeklilik için TBMM’ye gelecek kanun teklifini 40 maddeden oluşacağı öğrenildi. Emeklilik düzenlemesinde ev hanımları için yer alan madde şöyle:

• Madde 5 (Emeğin Tanınması): Evdeki karşılıksız bakım ve temizlik emeği artık sigortalılık süresi sayılacak, emekliliğe yansıyacaktır.
• Madde 6 (Destek Hizmetleri): Evde hasta/yaşlı bakanlara psikolojik destek, bakım eğitimi ve hukuki danışmanlık ücretsiz verilecektir.
• Madde 7 (Geçici Bakım Hizmeti): Bakım veren kişinin nefes alması için kamu tarafından “mola bakımı” sağlanacak; maaş/yardım kesilmeyecektir.
• Madde 8 (Dinlenme Hakkı): Sürekli bakım veren kişiye yılda en az 30 gün ücretsiz geçici bakım/izin hakkı tanınacaktır.
• Madde 14 (Malullük Aylığı): Sakatlanan/iş göremez olan ev emekçisine %70 oranıyla aylık bağlanır; başkasının bakımına muhtaçsa bu oran %80’e çıkar.
• Madde 15 (Yaşlılık Aylığı): Kadınlarda 55, erkeklerde 60 yaşından sonra çalışılan her yıl için emeklilik bağlama oranı %90’a kadar yükseltilir.
• Madde 17 (Primlerin Hazinece Ödenmesi): Ev kadınlarının emeklilik ve sağlık primlerini devlet (Hazine) ödeyecektir! İsteyen ek prim ödeyip maaşını yükseltebilir.
• Madde 18 (Borçlanma Hakkı): Geçmişte evde boş geçen, sigortasız yürütülen yıllar borçlanılarak emeklilikten saydırılabilecektir.
• Madde 19 (Sağlık Hakkı): Ev emekçileri ve aileleri genel sağlık sigortasından beş kuruş ödemeden primsiz faydalanacaktır.
• Madde 20 (İş Kanunu Kapsamı): Evlere temizliğe veya bakıma giden kadınlar artık üvey evlat değil; tam İş Kanunu güvencesindedir. Kıdem tazminatı ve izin hakları vardır.
• Madde 22 (Yazılı İş Sözleşmesi): 30 günden fazla süren ev işlerinde yazılı sözleşme şarttır. Sözleşmesiz çalıştırmak yasaklanmaktadır.
• Madde 23 (Ayrımcılık ve Şiddet Yasağı): Ev işçisine mobbing, şiddet, taciz kesin olarak yasaklanacak; mağdur derhal korumaya alınacaktır.
• Madde 24 (İş Sağlığı ve Güvenliği): Ev sahibi, yüksekten düşme (pencere silme) veya kimyasal riskine karşı koruyucu ekipman sağlamak zorundadır.
• Madde 31 (Sosyal Hizmetler Kanunu Değişikliği): Evde bakım yardımı alırken sadece hane gelirine bakılmadan, bakım yükünün ağırlığına bakılacak ve bakan kişinin sigorta primini Hazine ödeyecektir.
• Madde 32 (İş Kanunu Madde 4/e İptali): İş Kanunu’ndaki “Ev hizmetlerinde çalışanlar bu kanuna tabi değildir” maddesi tarihe gömülmektedir!
• Madde 33 & 34 (Belediye Kanunları Değişikliği): Büyükşehir ve ilçe belediyelerine kreş, yaşlı bakımevi ve mola evi açma yasal görevi eklenmiştir.
• Madde 35 & 36 (5510 Sayılı Kanun ve Ek Madde 25): Sosyal güvenlikteki istisna kaldırılmış; ev emekçileri Bağ-Kur (4/b) statüsünde devlet ödemeli sigortaya kavuşturulmuştur. Geçmiş yıllar için borçlanma kapısı açılmıştır.

Teklif TBMM açıldıktan sonra gündeme gelecek…

Başvuru ne zaman başlayacak?

Başvuru başlama tarihi henüz net olarak açıklanmadı. Ancak hükümet kaynakları, düzenlemenin 2027’de hayata geçeceğini söyledi.